GES Proje İlerleme Takibi: EPC Raporu Nasıl Doğrulanır?

GES proje ilerleme takibi, sahada gerçekleşen imalatın onaylı tasarım, planlanan miktarlar ve iş programıyla karşılaştırılmasıdır. Drone verisi, görünür bileşenlerin adet ve konumlarını bu karşılaştırmaya taşır. Fiziksel ilerlemenin doğrulanması için bu ölçümler; saha kontrolleri, kalite kayıtları ve test sonuçlarıyla birlikte değerlendirilir.

Haftalık EPC raporu önünüzde. İlk sayfada projenin tamamlanma yüzdesi, devamında saha fotoğrafları bulunuyor. Ancak yatırımcı olarak yanıtını aradığınız sorular daha ayrıntılı: Hangi blokta ne kadar iş yapıldı? Bu hafta ne değişti? Raporlanan miktarlar sahada nerede görülüyor? İş programına göre hangi kalemler geride?

Bu soruları yanıtlayan bir kayıt, yatırımcı ve EPC ekibinin aynı tarih, konum ve imalat tanımı üzerinden konuşmasını sağlar.

EPC raporundaki ilerleme yüzdesi neyi gösterir?

Bir GES projesinde ilerleme yüzdesini değerlendirmeden önce, hesabın neye dayandığını bilmek gerekir. Kurulan modül miktarı, geçen süre ve yapılan ödeme farklı bilgileri ifade eder.

Örneğin modüllerin sahaya teslim edilmiş olması, monte edildiklerini göstermez. Monte edilmiş olmaları da elektriksel bağlantıların ve devreye alma testlerinin tamamlandığı anlamına gelmez.

İlerleme yüzdesi bu aşamalar arasındaki farkı korumalıdır. SolarPower Europe’un EPC rehberi de fiziksel ilerlemenin izlenmesi için faaliyet bazında hesaplama kuralları, ağırlıklandırma ölçütleri ve referans iş programı tanımlanmasını önerir (SolarPower Europe EPC Rehberi).

GES şantiye ilerlemesi nasıl doğrulanır?

Doğrulama, raporlanan miktarın hangi veriye dayandığını izleyebileceğiniz bir düzen kurmakla başlar. Bunun için tasarım, saha ölçümü ve raporlama aynı iş kalemlerini kullanmalıdır.

1. Tasarımı ve ölçüm kapsamını belirleyin

Başlangıçta güncel tasarım dosyası, blok sınırları, iş kalemleri ve planlanan miktarlar bir araya getirilir. İş kırılım yapısı (WBS), faaliyetleri izlenebilir iş paketlerine ayırır. Keşif ve miktar listesi (BOQ) ise bu paketlerin adet, metre, metrekare veya metreküp karşılığını tanımlar.

“Tamamlandı” ifadesinin anlamı da belirlenmelidir. Bir masa için taşıyıcı konstrüksiyonun kurulması, modüllerin yerleştirilmesi ve bağlantı kontrollerinin tamamlanması ayrı aşamalar olabilir.

Tasarım revizyonu değiştiğinde karşılaştırmanın dayanağı güncellenmelidir. Aksi hâlde sahadaki doğru bir imalat, eski çizimle karşılaştırıldığı için sapma olarak görünebilir.

2. Rapor tarihine uygun saha verisini toplayın

Saha ölçümü ile EPC raporunun aynı dönemi temsil etmesi gerekir. Farklı tarihlere ait miktarlar arasındaki fark, bu arada yapılan imalattan kaynaklanabilir.

Drone uçuşlarında kapsama, görüntü çözünürlüğü, bindirme ve konumlandırma kalitesi değerlendirilir. İşlenen görüntülerden üretilen ortofoto, görünür imalatın tasarımla aynı harita üzerinde incelenmesini sağlar.

Bu teknik akışı drone ile GES şantiye takibi yazısında ayrıntılı olarak ele aldık.

3. Sayımları konumlarıyla eşleştirin

Kazık, kolon, masa ve modül gibi görünür bileşenler, görüntü kalitesinin elverdiği kapsamda tespit edilip sayılabilir. Sonuçlar ilgili blok ve tasarım konumuyla eşleştirilir.

Burada üç durum ayrı tutulmalıdır:

• Tespit edildi: Bileşen görüntüde belirlenebildi.
• Tespit edilemedi: Görüntüde bileşene ilişkin tespit üretilemedi; ek inceleme gerekir.
• Değerlendirilemedi: Görüntü kalitesi, örtülme veya kapsama eksikliği ölçüme izin vermedi.

Tespit üretilememesi, tek başına imalatın bulunmadığını kanıtlamaz. Görüntü ve tasarım eşleşmesi kontrol edilmeli; belirsiz kalan noktalar saha kaydıyla tamamlanmalıdır.

4. EPC raporuyla farkları inceleyin

Karşılaştırma blok ve iş kalemi düzeyinde yapılır. Fark görüldüğünde önce ölçüm tarihi, tasarım revizyonu ve tamamlanma tanımı kontrol edilir. Ardından sayım, saha fotoğrafı veya ilgili kontrol kaydı incelenir.

Böylece “rapor ile saha uyuşmuyor” gibi genel bir değerlendirme, incelenebilir bir soruya dönüşür: Hangi blokta, hangi imalat kaleminde, hangi tarihe ait fark var?

GES fiziksel ilerleme yüzdesi nasıl hesaplanır?

Adet üzerinden takip edilen bir iş kaleminde miktar bazlı ilerleme şu şekilde hesaplanabilir:

İlerleme oranı = Tanımlanan aşamaya ulaştığı doğrulanan miktar ÷ Toplam planlanan miktar × 100

Bu oran yalnızca adı belirtilen iş kalemini ve aşamayı temsil eder.

Aşağıdaki örnek hesaplamayı açıklamak için hazırlanmıştır; gerçek bir projeye ait değildir. Aynı tasarım revizyonu, rapor tarihi ve montaj tanımının kullanıldığı varsayılmıştır.

Bu durumda modül montajının miktar bazlı ilerlemesi %60, aynı tarih için planlanan seviyesi %70 olur. Plan ile gerçekleşen arasında 100 modül, yani 10 yüzde puan fark bulunur.

Bu sonuç, A bloktaki modül montajını anlatır. Santralin genel tamamlanma oranını veya teslim tarihindeki gecikmeyi tek başına göstermez.

Proje genelinde birleşik yüzde üretilecekse, iş kalemlerinin ağırlıkları önceden belirlenmelidir. Kazık adedi, kablo uzunluğu ve test tamamlanması doğrudan toplanamaz. Ayrıca ölçülemeyen kalemler hesaplamadan sessizce çıkarılmamalı; bunların hangi kayıtlarla değerlendirildiği belirtilmelidir.

Planlanan–gerçekleşen karşılaştırması neyi ortaya çıkarır?

GES ilerleme doğrulamasında üç karşılaştırma farklı soruları yanıtlar:

Bir blokta önceki haftaya göre yeni masalar kurulmuş olabilir. Bu, miktar artışını gösterir. İşin programa uygun ilerleyip ilerlemediği ise aynı dönem için planlanan miktarla karşılaştırıldığında anlaşılır.

Benzer şekilde, iki uçuş arasında görünür değişim olmaması işin durduğunu kanıtlamaz. O dönemde kablo bağlantısı, tork kontrolü veya görüntüden ayırt edilemeyen başka çalışmalar yürütülmüş olabilir.

Drone verisiyle hangi GES imalatları ölçülebilir?

Havadan ölçümün kapsamı; bileşenin görünürlüğüne, görüntü kalitesine, tasarım verisine ve kullanılan yönteme bağlıdır. Aşağıdaki tablo, RGB görüntü ve uygun fotogrametrik çıktılar için genel sınırları özetler.

Kapatılmış bir hendeğin içindeki imalat, sonradan çekilen yüzey görüntüsünden doğrulanamaz. Bu nedenle veri toplama zamanı, imalatın görünür olduğu aşamaya göre planlanmalıdır.

Ölçüm hassasiyetinde de bir ayrım vardır: GSD, konum doğruluğu değildir. GSD, bir pikselin zeminde temsil ettiği mesafeyi ifade eder. Tasarım–saha eşleşmesinin güvenilirliği ayrıca konumlandırma, yer kontrolü ve işleme kalitesine bağlıdır (Fotogrametride çözünürlük ve doğruluk).

Drone verisi hakediş değerlendirmesinde nasıl kullanılır?

Drone ölçümleri, raporlanan imalatın miktarını ve konumunu incelemek için destekleyici kanıt sağlar. Hakediş değerlendirmesinde bu kayıtlar, sözleşmede tanımlanan ölçüm yöntemi ve onay süreciyle birlikte ele alınır.

Örneğin bir konstrüksiyonun görüntüde bulunması, kurulumun görünür durumunu gösterebilir. İlgili ödeme aşaması bağlantı kontrollerinin tamamlanmasına bağlıysa, bunların kayıtları da gerekir.

ITP, yani Muayene ve Test Planı, hangi işin hangi yöntem ve kriterle kontrol edileceğini tanımlar. Punch list ise açık kalan eksik ve uygunsuzlukları konumları, sorumluları ve kapanış kanıtlarıyla izler (GES projelerinde punch list ve ITP).

Elektriksel güvenlik ve devreye alma için de ayrı doğrulama gerekir. IEC 62446-1; şebekeye bağlı PV sistemlerinde teslim dokümantasyonu, devreye alma testleri ve muayene gerekliliklerini ele alır. Havadan alınan görüntüler bu testlerin sonucunu göstermez (IEC 62446-1 kapsamı).

Yatırımcıya sunulan ilerleme raporunda neler bulunmalı?

Bir raporun doğrulanabilir olması için, özet tablodaki miktardan ilgili saha kaydına ulaşılabilmelidir. Bunun için şu bilgiler birlikte sunulmalıdır:

• Ölçüm tarihi, rapor tarihi ve kullanılan tasarım revizyonu.
• Blok ve iş kalemi bazında toplam, planlanan ve gerçekleşen miktar.
• Önceki ölçüme göre değişim ve programa göre miktar farkı.
• Bulguların harita üzerindeki konumu.
• Verinin kaynağı: drone ölçümü, saha kontrolü, test kaydı veya EPC beyanı.
• Değerlendirilemeyen alanlar ve inceleme bekleyen farklar.

Bu düzen birden fazla GES projesinde kullanıldığında, portföy raporları da daha karşılaştırılabilir olur. Ancak farklı masa tipleri, proje kapsamları ve tamamlanma tanımları korunmalıdır. İki sahanın aynı yüzdeye ulaşması, aynı miktarda veya aynı türde iş yaptığı anlamına gelmez.

eyerod Construction Intelligence; drone verisinden üretilen ortofotoları, sayısal yüzey modellerini ve bileşen sayımlarını saha ekibinin girdiği kayıtlarla bir araya getirir. Bu kayıtlar, yatırımcı ve EPC ekiplerinin raporlanan ilerlemeyi ortak saha verisi üzerinden değerlendirmesini destekler.

Projenizde hangi imalatların drone verisiyle izlenebileceğini ve hangi ek kayıtlara ihtiyaç olduğunu değerlendirmek için eyerod ile iletişime geçin.

Sık sorulan sorular

Yatırımcı sahaya gitmeden GES inşaatını takip edebilir mi?

Görünür imalat miktarları ve dönemsel değişimler, uygun drone verisi ve tasarım dosyalarıyla uzaktan takip edilebilir. Kalite kontrolleri, gömülü işler ve devreye alma testleri için saha incelemesi ve ilgili kayıtlar gerekir.

Drone verisi EPC ilerleme raporunu doğrulamak için yeterli mi?

Görünür miktarların kontrolüne katkı sağlar. Projenin genel ilerlemesini değerlendirmek için iş programı, tamamlanma kuralları, ağırlıklar ve havadan ölçülemeyen işlere ait kanıtlar da gerekir.

GES ilerleme takibi için ne sıklıkta uçuş yapılmalı?

Uçuş sıklığı, imalat hızına ve raporlama ihtiyacına göre belirlenmelidir. Kısa sürede kapanan hendek gibi işlerde, yalnızca haftalık rapor tarihini esas almak gerekli görüntünün kaçırılmasına neden olabilir.

Drone ölçümü bağımsız doğrulama sayılır mı?

Bağımsızlık, kullanılan cihazdan çok veriyi kimin topladığı, kontrol ettiği ve değerlendirdiğiyle ilgilidir. Yatırımcının veriye erişimi, yöntemlerin açıklığı ve doğrulama sorumlulukları tanımlanmalıdır.